Ege’de gerilim yeniden yükseldi: Türkiye ve Yunanistan karşı karşıya..
Türkiye ile Yunanistan arasında son dönemde yeniden tırmanan Ege gerilimine, iki ülkenin deniz alanlarına ilişkin attığı yeni adımlar eklendi. Ankara’nın Ege’nin kuzey ve güneyinde deniz milli parkları ilan etmesinin ardından Atina’nın yenilenebilir enerji alanında yeni bir mekansal düzenlemeyi yürürlüğe koyması, iki ülke arasındaki karşılıklı açıklamaları beraberinde getirdi.
Türkiye’den iki deniz milli parkı
Türkiye, 16 Ağustos’ta Resmî Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı kararıyla Ege Denizi’nde iki deniz milli parkı ilan etti.
Kuzey Ege Deniz Milli Parkı’nın Çanakkale ve Gökçeada açıklarında yaklaşık 1.740 kilometrekarelik alanı kapsadığı belirtildi. Fethiye-Kaş Deniz Milli Parkı ise Ege Denizi’nin Akdeniz ile birleştiği güney kesiminde yaklaşık 21 bin 700 kilometrekarelik bir alanı içeriyor.
Bu adım, Yunanistan’ın 2025 yılında Ege ve İyon denizinde ilan ettiği deniz parklarına Türkiye’nin verdiği karşılık olarak değerlendiriliyor.
Atina’dan sert tepki
Yunanistan Dışişleri Bakanlığı, Türkiye’nin ilan ettiği deniz milli parklarına 17 Ağustos’ta tepki gösterdi. Atina yönetimi, söz konusu alanların uluslararası karasuları ve Yunanistan’ın kıta sahanlığıyla ilgili haklarını ihlal ettiğini savundu.
Yunan yetkililer, Türkiye’nin adımının hukuki bir sonuç doğurmadığını ileri sürerken, Atina’nın konuyu Avrupa Birliği gündemine taşıyabileceği de Yunan basınına yansıdı.
Yunanistan’dan yeni enerji hamlesi
Gerilim, Atina’nın 19 Ağustos’ta yenilenebilir enerji projelerine ilişkin yeni bir düzenlemeyi yürürlüğe koymasıyla yeniden gündeme geldi.
Yenilenebilir Enerji Kaynakları Özel Mekansal Çerçevesi kapsamında rüzgar, güneş, enerji depolama ve jeotermal projelerin 2050 yılına kadar hangi bölgelerde ve hangi koşullarda kurulabileceğini belirleyen bir plan oluşturuldu.
Haritanın Ege Denizi’ndeki bazı ada ve coğrafi oluşumları da kapsaması, Ankara’nın tepkisine neden olan başlıklardan biri oldu.
Ankara: “Hukuki sonuç doğurmaz”
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Öncü Keçeli, Yunanistan’ın söz konusu mekansal düzenlemesinin Türkiye açısından herhangi bir hukuki sonuç oluşturmayacağını belirtti.
Keçeli, iki ülkenin kıyıdaş olduğu Ege ve Akdeniz gibi kapalı veya yarı kapalı denizlerde tek taraflı uygulamalardan kaçınılması gerektiğini vurgularken, Türkiye’nin Yunanistan’la işbirliğine hazır olduğunu da ifade etti.
Milli Savunma Bakanlığı kaynakları da benzer bir değerlendirmede bulunarak, uluslararası anlaşmalarla Yunanistan’a devredilmemiş coğrafi oluşumlarla ilgili düzenlemelerin Türkiye bakımından herhangi bir hukuki sonuç doğurmadığını bildirdi.
“Mavi Vatan Yasası” yeniden gündemde
Ege’deki yeni gelişmeler, Türkiye’de hazırlıkları sürdürülen ve kamuoyunda “Mavi Vatan Yasası” olarak anılan Deniz Yetki Alanları Kanunu çalışmalarını da yeniden gündeme taşıdı.
Söz konusu düzenlemenin yeni yasama döneminde TBMM’ye sunulmasının beklendiği belirtilirken, Ankara’nın deniz milli parkları hamlesinin Türkiye’nin Ege ve Akdeniz’deki deniz yetki alanlarına ilişkin yaklaşımının bir parçası olduğu değerlendirmeleri yapılıyor.
Türkiye ve Yunanistan arasında Ege Denizi’nde ada ve deniz yetki alanları başta olmak üzere uzun yıllardır devam eden anlaşmazlıklar bulunuyor. Son gelişmeler, iki ülke arasındaki diplomatik ilişkilerde gerilimin yeniden yükseldiğine işaret ediyor.
