NATO’nun Azerbaycan ve Ermenistan’la ortaklığını genişletme planları, Türkiye ile Fransa arasındaki anlaşmazlık nedeniyle bir yılı aşkın süredir sonuçlandırılamadı. Fransa’nın Bakü ile yeni ortaklık planına onay vermemesi üzerine Türkiye’nin de Ermenistan planının yenilenmesini engellediği öne sürüldü.
NATO’nun Güney Kafkasya’daki iş birliğini artırmaya yönelik girişimleri, Türkiye ve Fransa arasındaki anlaşmazlık nedeniyle ilerleme sağlayamadı. NATO’dan diplomatların verdiği bilgilere göre Fransa, Azerbaycan’da tutuklu bulunan bir Fransız vatandaşını gerekçe göstererek Bakü ile hazırlanacak yeni ortaklık planını onaylamadı.
Buna karşılık Türkiye’nin de Azerbaycan’la dayanışma amacıyla Ermenistan’ın paralel ortaklık planının yenilenmesine onay vermediği belirtildi. Diplomatlara göre her iki ülke de NATO ile askeri tatbikatlar, eğitim ve farklı alanlarda iş birliğini artırmak istiyor ancak yeni ortaklık planları bir yılı aşkın süredir sonuçlandırılamıyor.
Fransa’nın vetosu gündemde
Fransa’nın Azerbaycan’la NATO arasındaki daha yakın iş birliğine yönelik vetosu, Bakü’nün aralarında bir Fransız vatandaşının da bulunduğu bazı tutukluları serbest bırakmasının ardından yeniden tartışma konusu oldu. Fransa ile Azerbaycan arasında son yıllarda ilişkilerde gerilim yaşanırken, iki ülke arasında normalleşme yönünde diplomatik temaslar da yürütülüyor.
NATO diplomatlarından bazıları, tarafların ikili anlaşmazlıklarını ittifakın ortaklık süreçlerine taşımamasını isterken, yaşanan gecikmenin NATO’nun Kafkasya’daki iş birliği hedeflerini olumsuz etkileyebileceği değerlendirmesinde bulundu. Bu değerlendirmeler diplomatlara aittir.
Türkiye: İki planın da onaylanmasını istiyoruz
Bir Türk yetkili ise yaşanan durumun Türkiye-Fransa veya Türkiye-Ermenistan arasında doğrudan bir anlaşmazlık olmadığını belirtti. Yetkili, Türkiye’nin Azerbaycan ve Ermenistan için hazırlanan ortaklık programlarının birlikte onaylanmasına uzun süredir hazır olduğunu ve her iki planın da mümkün olan en kısa sürede sonuçlandırılmasını amaçladığını söyledi.
NATO’nun üye olmayan ülkelerle siyasi diyalog ve askeri iş birliğini yürütmek için kullandığı Bireysel Olarak Uyarlanmış Ortaklık Programları (ITPP), savunma planlaması, eğitim, tatbikatlar ve çeşitli iş birliği alanlarını kapsıyor. Yeni planların gecikmesi nedeniyle Azerbaycan ve Ermenistan’ın süresi dolan mevcut ortaklıklarının geçici olarak uzatıldığı bildirildi.
NATO yetkilileri ise ittifakın hem Azerbaycan hem de Ermenistan’la siyasi diyalog ve pratik iş birliğini sürdürmeye hazır olduğunu belirtti.
