ABD Başkanı Donald Trump’ın eşi Melania Trump’ın girişimleriyle, Rusya’nın kontrolündeki Ukrayna’nın Herson bölgesinde bulunan Oleşki kentinde geçici ateşkes konusunda anlaşmaya varıldı. 29 Ekim’de başlaması planlanan ateşkesin, insani yardımların ulaştırılması ve sivillerin güvenli şekilde tahliye edilmesi için uygulanacağı açıklandı.
Beyaz Saray, ABD First Lady’si Melania Trump’ın Rusya ve Ukrayna arasında Oleşki kentiyle sınırlı bir ateşkes anlaşmasının sağlanmasına aracılık ettiğini duyurdu. Açıklamaya göre taraflar, insani yardımın bölgeye ulaştırılması ve sivillerin belirlenen güvenli geçiş güzergâhından tahliyesine hazırlık yapılması amacıyla kentteki askeri faaliyetleri geçici olarak durdurmayı kabul etti.
Ateşkesin 29 Ekim 2026’da yürürlüğe girmesi planlanıyor. Anlaşmanın süresine ve sahada nasıl denetleneceğine ilişkin ayrıntılar ise henüz açıklanmadı.
Oleşki’de yaklaşık 2 bin kişi kaldı
Ukrayna’nın güneyindeki Herson bölgesinde, Dinyeper Nehri’nin doğu kıyısında bulunan Oleşki, 2022’de başlayan Rusya-Ukrayna savaşından bu yana Rus kontrolünde bulunuyor.
Beyaz Saray’ın verdiği bilgilere göre savaş öncesinde yaklaşık 24 bin kişinin yaşadığı kentte bugün 1.700 ila 2 bin kişi kaldı. Kentte yaşayanların çoğunu yaşlılar oluştururken yaklaşık 50 çocuğun da bölgede bulunduğu bildiriliyor.
Kent sakinlerinin gıda, temiz su, ilaç ve sağlık hizmetlerine erişimde ciddi sorunlar yaşadığı belirtiliyor. Elektrik kesintileri, mayınlı yollar ve devam eden askeri saldırılar da sivillerin yaşam koşullarını ağırlaştırıyor.
Melania Trump iki ülkenin yönetimiyle görüştü
Beyaz Saray açıklamasında, Melania Trump ve temsilcisinin ateşkesin koşullarını belirlemek üzere Rusya ve Ukrayna yönetimleriyle doğrudan temas kurduğu belirtildi. Görüşmelerde ateşkesin hedefleri, uygulanma takvimi, teknik hazırlıklar ve tahliye sürecinin esasları üzerinde çalışıldığı aktarıldı.
Melania Trump, Oleşki’deki durumun felaketin eşiğine geldiğini belirterek kentte kalan yaşlıların acil tıbbi yardıma, ilaca, gıdaya ve temiz suya ihtiyaç duyduğunu ifade etti. İnsani yardımın ulaştırılması ve sivillerin tahliyesinin mümkün hale gelmesi için girişimde bulunduğunu kaydetti.
Siviller Rusya’ya veya Ukrayna’ya tahliye edilebilecek
Planlanan düzenlemeye göre iki ülkeden sivil temsilciler, Oleşki’deki vatandaşları evlerinde ziyaret ederek ihtiyaçlarını belirleyecek. Kentten ayrılmak isteyen siviller için koordineli ulaşım desteği sağlanacak.
Tahliye edilecek kişilerin kendi tercihleri doğrultusunda Rusya’ya veya Ukrayna kontrolündeki bölgelere götürülmesi öngörülüyor. Operasyonun, tarafsız olduğu belirtilen bir Amerikan medya kuruluşu tarafından da takip edilmesi planlanıyor. Kuruluşun adı henüz açıklanmadı.
Ateşkesin uygulanmasına ilişkin soru işaretleri sürüyor
Oleşki’de varılan anlaşma, savaşın tamamını kapsayan bir ateşkes değil; belirli bir kentte insani yardım ve sivil tahliyesine yönelik sınırlı bir düzenleme niteliği taşıyor.
Kentteki askeri kontrolün Rusya’da olması, yardım ekiplerinin güvenliği ve tahliye güzergâhlarının işlerliği açısından önemli bir unsur olarak öne çıkıyor. Ateşkesin sahada nasıl uygulanacağı, güvenli geçişin nasıl sağlanacağı ve sivillerin tahliye sürecinin ne kadar süreceği ise önümüzdeki günlerde netleşecek.
29 Ekim’de başlaması planlanan uygulamanın, uzun süredir savaş koşullarında yaşayan Oleşki sakinlerine insani yardım ulaştırılması açısından kritik önem taşıdığı değerlendiriliyor.
