Piyasada doğru bilinen bazı yanlışlar var.

Özellikle vergi ve muhasebe tarafında “Herkes böyle yapıyor”, “Bir şey olmaz”, “Muhasebecim halleder” gibi cümleler, bugün eskisi kadar güvenli değil.

Çünkü artık veriler çok daha hızlı karşılaştırılıyor, işlemler çok daha kolay analiz edilebiliyor.

Gelin birkaç doğru bilinen yanlışa bakalım.

1. “Sahte belge sadece olmayan bir firmadan alınan faturadır.”

Hayır.

Vergi uygulamasında sahte belge ile muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge kavramlarının teknik olarak farklı anlamları var. Ancak işletme sahibi açısından temel kural çok daha basit:

Gerçekleşmeyen bir işlemi gerçekleşmiş gibi gösteren belgeyi kullanmayın.

“KDV çıktı hacım, bana biraz fatura ver.”

Bu cümleyle komşudan, arkadaştan veya başka bir işletmeden alınan ve gerçekteki bir alışverişi yansıtmayan fatura, sizi ciddi bir vergi ve ceza riskiyle karşı karşıya bırakabilir.

Eskiden “Kim görecek?” diye düşünülen şeyler bugün veri analiziyle çok daha kolay sorgulanabiliyor.

2. “İşletmenin gideri olsun diye yüksek tutarlı yemek faturası alırım.”

Diyelim ki işletmenizin faaliyet alanı ve kapasitesi belli.

Sonra bir anda 150.000 TL’lik yemek faturası ortaya çıkıyor.

“Efendim müşterilerimize yemek verdik.”

Olabilir.

Ama o zaman bu işlemi destekleyen belgeleriniz ve kayıtlarınız da olmalı.

Davetiye, organizasyon bilgileri, katılımcılar, ödeme kayıtları, sözleşmeler, fotoğraflar veya işlemin gerçekliğini ortaya koyabilecek diğer tevsik edici unsurlar…

Çünkü denetimde sadece “Ama gerçekten yaptık.” demek her zaman yeterli olmayabilir.

Gerçek bir işlemi, gerektiğinde ispatlayabilecek şekilde belgelemek de işletmeciliğin bir parçasıdır.

3. “Ben faturayı aldım, karşı tarafın ne yaptığı beni ilgilendirmez.”

İşte burası ÇOKOMELLİ (çok önemli)

İlk defa çalışacağınız firmalarla işlem yaparken karşı tarafın kim olduğunu, faaliyet alanını ve işlem kapasitesini araştırmanız faydalı olacaktır.

Vergi mükellefiyet bilgileri, şirket bilgileri, sözleşmeler, banka üzerinden yapılan ödemeler, teslim belgeleri ve işlemin gerçekliğini destekleyen diğer kayıtlar sizin açınızdan önem taşır.

Çünkü siz gerçekten bir mal veya hizmet almış olabilirsiniz.

Fakat karşı tarafın vergi açısından problemli bir mükellef olması halinde, işlem ilişkinizin gerçek olduğunu belgeleyebilmeniz büyük önem taşır.

“Ben parayı bankadan gönderdim.”

İyi.

Peki ne aldın? Kimden aldın? Ne zaman aldın? Teslim edildi mi? İşletmende kullanıldı mı?

Bunların cevabını da gösterebiliyor musun?

İşletmecilikte sadece para hareketini değil, işlemin kendisini de ispat edebilmek gerekir.

4. “Muhasebecim uyarmadı, ben bilmiyordum.”

Bu cümleyi özellikle sona bırakıyorum.

Çünkü işletme sahibinin sorumluluğunu tamamen muhasebeciye devretmek doğru değildir ayrıca yasal değildir.

Muhasebeciniz sizin mali müşavirinizdir. Size yol gösterir, uyarır, kayıtlarınızı ve beyannamelerinizi mevzuata uygun şekilde yürütmenize yardımcı olur. Aslında size Lala’lık, Sadrazamlık yapar. Sultan sizsiniz.

Ama işletmenin yaptığı her ticari işlemin gerçekliğini, karşı tarafla yapılan anlaşmanın içeriğini, malın teslimini veya hizmetin gerçekten alınıp alınmadığını muhasebecinizin bilmesi mümkün değildir ayrıca sorumluluğu da değildir.

Dolayısıyla:

“Bilmiyordum.”

“Muhasebecim söylemedi.”

“Herkes böyle yapıyor.”

gibi cümleler, ortaya çıkan vergi ve ceza riskini ortadan kaldıran sihirli cümleler değildir.

İşletme sahibi olarak kendi işlemlerinizi takip etmek, belgelerinizi saklamak ve gerektiğinde profesyonel danışmanınızdan görüş almak zorundasınız.

---

Bir de şu düşünce var:

“Bana bakmazlar.”

“Diğerlerine baksınlar.”

“Bizim etimiz budumuz ne?”

İşte bu düşünce artık çok daha riskli.

Çünkü günümüzde farklı kaynaklardaki verilerin karşılaştırılması ve olağandışı işlemlerin tespit edilmesi geçmişe göre çok daha kolay.

Banka hareketleri, kartlı satışlar, e-fatura ve e-arşiv kayıtları, alış-satış ilişkileri, stok hareketleri ve diğer elektronik veriler birbirinden bağımsız dosyalar olmaktan çıkıyor.

Veriler konuşuyor.

Siz konuşmasanız da.

---

İşin özünde ise çok eski bir devlet ve vergi geleneği var.

Osmanlı dönemine ait tereke defteri yani miras üzerinden alınan vergi kayıtlarında dahi insanların sahip olduğu malların, eşyaların ve varlıkların ayrıntılı şekilde kayıt altına alındığını görüyoruz.

Yani “Devlet bilmez.”

“Bugün kurtardık.”

“Sonra bakarız.”

mantığı aslında yeni bir şey değil.

Devlet bazen bekler.

Ama hesap ortadan kalkmaz.

Günü kurtarmak için yapılan her işlemin, yarının bir maliyeti olabilir.

Bugün “Bir şey olmaz.” dersiniz.

Beş dakika sonra bir şey olur.

Ve o zaman mesele artık “Neden oldu?” değil,

“Bunu zamanında neden düzeltmedik?”

sorusuna dönüşür.

Özetle;

Gerçek işlem yapın.
Gerçek belge alın.
Belgenizi saklayın.
İşleminizi ispatlayın.
Şüpheli bir durum varsa işlem yapmadan önce mali müşavirinize danışın.

Çünkü teknoloji değişti.

Denetim yöntemleri değişti.

Veriye ulaşma ve veriyi karşılaştırma imkânı değişti.

Ama bir şey değişmedi:

“Bişi olmaz” diyerek yapılan işlerin bir gün hesabı gelir.

Kesin bilgi, yayalım.

Dipnot: Destek ve tebrik mesajlarınız için teşekkür ederim. Çorbada tuz olabildiysek ne mutlu :)